U bevindt zich hier: Artikelen Hein de Haan 2

Gods samenwerking van alles (goed & kwaad)

Wat houdt de uitspraak dat God alle dingen doet meewerken ten goede nou eigenlijk in? Hier komt de tekst: NBG vertaling:
Romeinen 8: 28 God doet alle dingen meewerken ten goede.
Letterlijke vertaling:
De God is alles aan het samenwerken tot in het goede.

Hoe wordt dit meestal uitgelegd?
Ten eerste worden “Alle dingen” niet echt als alle dingen opgevat. Men kijkt naar het goede in een mensenleven en dat schrijft men toe aan God. Daar zou God zonder enige reserve zo in aan de slag zijn. Maar men kijkt ook naar het kwade in het leven van ons mensen en vaak komt dan pas deze tekst om de hoek kijken. Dat kwade schrijft men niet toe aan God, maar aan de tegenstander, de satan. Het kwaad zou de mens overkomen, maar dan komt God met een oplossing. Hij zou het zodanig laten meewerken dat uiteindelijk het goede toch een kans krijgt om daaruit te komen. Ieder die gewoon objectief naar deze tekst kijkt begrijpt eigenlijk al dat hier door de grote sleutelaars behoorlijk gesleuteld is. Het staat er namelijk niet. Wat er staat is dat God alles (het goede en het kwade) laat samenwerken tot in het goede. God heeft een plan met zowel het goede als het kwade en Hij heeft daarbij het definitieve goede einddoel voor ogen.
Ten tweede is het werkwoord “meewerken” of “samenwerken” helemaal niet een apart ingrijpen bij het kwaad. Alle dingen (het goed en het kwaad) werken samen en God is daar de oorsprong in. Het werkwoord duidt op een samenspel door iemand in scene gezet om tot zijn goede einddoel te komen.

Het Griekse werkwoord voor “meewerken” of “samenwerken” is “sunergei”. Hier hebben we een uit twee delen samengesteld werkwoord, namelijk “sun”, wat altijd “tezamen” betekent en “ergei”, wat werking betekent. Er is dus een werking van alles tezamen. De oorsprong daarvan is God. Hij doet het en er is ook een einddoel van deze werking van alles tezamen, dat is namelijk het goede.

Er is maar één paralleltekst met exact dezelfde vervoeging van dit werkwoord zoals het hier in de Romeinenbrief plaatsvind. Dat is in de brief van Jakobus.
Jakobus 2: 22 Zijn (Abraham) geloof werkte samen met zijn werken,
Deze samenwerking hier wijst terug naar de gebeurtenis in het vorige vers (21), waar Jakobus spreekt over de rechtvaardiging van hun joodse vader Abraham toen hij zijn zoon Izaäk op het altaar legde. Het hele betoog van Jakobus draait erom dat hier niet uitsluitend sprake was van een rechtvaardiging op grond van geloof, maar ook dat hier niet uitsluitend sprake was van een rechtvaardiging op grond van werken, maar dat hier een samenspel bezig was van geloof en werken.

Dat samenspel door Abraham in die brief van Jakobus is taalkundig feitelijk identiek aan het samenspel door God in de brief van Paulus aan de Romeinen. Abraham was voor zijn rechtvaardiging niet uitsluitend bezig met zijn geloof. Nee, hij liet het geloof samenwerken met zijn werken in het brengen van het offer van zijn zoon tot in het goede, zijn rechtvaardiging. Zo is God voor dat goede einddoel, dat Hij in Zijn plan voor ogen heeft, niet uitsluitend bezig met de goede zaken in ons leven. Nee, Hij laat het goede en het kwaad samenwerken in de uitvoering van Zijn plan tot in het goede einddoel.

Ik stap nog eventjes terug naar die Jakobus-tekst. Velen zullen de uitspraak van Paulus dat Abraham zonder werken, uitsluitend uit het geloof, gerechtvaardigd was tegen deze samenwerking, waar Jakobus over spreekt, in brengen. Heel vanzelfsprekend, omdat elk mens (ongeacht tot welke huishouding van God hij ook behoort) uitsluitend uit genade alleen gered is, oftewel gerechtvaardigd is, oftewel verzoend is. Het is alles genade alleen en daar valt niks aan toe te voegen. AMEN!!! Jakobus uitspraak over zijn vader Abraham was daar ook absoluut geen uitzondering op. Maar veel gelovigen hebben ook niet helemaal door dat ook de werken, die een gelovige doet, uitsluitend genade zijn. We weten toch zeker wel dat het niet ons geloof is dat ons redt, of dat ons rechtvaardigt, of dat ons verzoent met een heilig God? Het is niet ons geloof. Het is het geloof van Christus Jezus! Zo is het in een gelovige ook God, die zowel het willen als het werken in ons werkt. Het zijn de werken, die God van tevoren bereid heeft, waar we in mogen wandelen. Er valt natuurlijk over Jakobus veel meer te zeggen, maar hier zien we dus genade alleen zuiver aan het werk. Het ging me echter om dat voorbeeld van samenwerking.

We zijn nog niet door alle teksten van dit werkwoord “samenwerken” heen. Er liggen nog drie tekstplaatsen met een net iets afwijkende vervoeging van ditzelfde werkwoord op ons te wachten. Hier komen ze:
Markus 16: 20 De Here werkte samen en bevestigde het Woord door de tekenen, die erop volgden.
1 Corinthe 16: 16 Stelt je onder zulke mensen, en onder een ieder, die samenwerkt en arbeidt.
2 Corinthe 6: 1 Als
samenwerkers roepen we jullie op om ook de genade van God niet tevergeefs te ontvangen,

Het Griekse werkwoord is dezelfde, maar wordt anders vervoegd als in onze twee uitgangsteksten. Dat houdt in dat in deze drie teksten het samenwerken ook anders wordt ondergaan. In Romeinen 8: 28 zijn het alle dingen, die de samenwerking krijgen te ondergaan. De uitvoerende partij is God, die dit alles volvoert. Zo zijn het in Jakobus 2: 2 het geloof en de werken, die de samenwerking krijgen te ondergaan. De uitvoerende partij daar is vader Abraham. In deze twee teksten geeft dankzij exact dezelfde vervoeging dit werkwoord dan ook naadloos één en dezelfde werking aan.

In deze drie teksten wordt het werkwoord “samenwerken” echter anders vervoegd. Vandaar dat hier het samenwerken ook anders wordt ondergaan. In Markus werkt de Here samen met de predikers van het Woord. Omdat de nadruk op die tekenen ligt in deze tekst wordt het prediken als een apart iets gezien. In de eerste Corinthebrief worden gelovigen genoemd die samenwerken met de vooraanstaande broeders, die in vers 15 genoemd worden. Ook daar worden die vooraanstaande broeders dus als een apart iets gezien. En ook Paulus heeft het over zichzelf in de tweede Corinthebrief als iemand die samenwerkt met de andere gelovigen.

Door de andere vervoeging wordt er dus net even een iets andere nadruk gelegd op wie en hoe er wordt samengewerkt. De krachtige betekenis in Romeinen dat God zorgt dat alles (Het goed en het kwaad) samenwerkt, dat vind je in deze drie teksten dus niet terug vanwege die andere vervoeging. Maar de betekenis van het werkwoord blijft wel onveranderd. Laten we het op die manier nog eens bekijken.

Ook al werkte de Heer in Markus samen door de tekenen, dat maakt de prediking van het Woord er niet minder om. De samenwerking duidt juist op een gelijkwaardigheid in het werken. Ook al werkten die gelovigen in de eerste Corinthebrief samen als plaatselijke broeders, dat maakt die vooraanstaande broeders er niet minder om. De samenwerking duidt juist op een gelijkwaardigheid in hun werken. Ook al werkten meerdere broeders met Paulus samen in die tweede Corinthebrief dat maakt Paulus er niet minder om. De samenwerking duidt juist op een gelijkwaardigheid in hun werk.

Goed en kwaad laat God samenwerken om tot het perfecte einddoel van het goede uit te komen. Dat maakt kwaad niet iets minders, wat God dan maar uitbesteed heeft. Inderdaad werkt satan in dat kwaad. Maar zijn miljarden verslaat hij niet in de openlijke oorlogen, geweldplegingen, verkrachtingen en meer van dergelijke. De tegenstander hoopt echt binnen te lopen dankzij zijn list en sluwheid. Hij doet zich nog altijd voor als de engel van het licht, die een geweldige boodschap brengt. Onderhand zet hij nog altijd het overgrote merendeel van de gelovigen gevangen in godsdienst. Maar zelfs dat gebruikt God om tot Zijn geweldig einddoel te komen. Hij zorgt dat ieder aan Zijn liefdevol hart komt. Het einddoel van Zijn plan van de aionen.

Primair in deze tekst staat de initiatiefnemer en uitvoerder van deze samenwerking. Dat is niemand minder dan de onzienlijke God Himself. Dat is de soevereine, almachtige God, die in alles Zijn liefde en genade wil uitwerken aan, voor, in en door ons. Hij is de grote hoofdpersoon in dit tekstgedeelte, die echt alles, niks uitgezonderd, laat samenwerken tot in het goede einddoel. Waarom is het nou zo van doorslaggevend belang om te zien dat het hier het initiatief en de uitvoering door God Zelf betreft?

Wij, als mensen, kennen enorm veel voorbeelden van samenwerkingsverbanden, die nou niet om naar huis te schrijven zijn. Verenigingen, die door ruzies op de klippen lopen, Bedrijven, waar de hoogwaardige heren zakkenvullers hun bedrijf failliet laten gaan ten koste van hun werknemers. Overheden, waar mannen in het pluche blijven zitten om niet door de rechter opgepakt en in het gevang gezet te kunnen worden. En dan natuurlijk niet te vergeten de huwelijken, waarvan de overgrote meerderheid bij het minste of geringste vergeet dat er ook nog zoiets als trouw is. Wij, als mensen, weten zo de voorbeelden van mislukte samenwerkingen met vrachtladingen gelijk uit te storten. Daarom is het van belang om te zien dat in deze tekst in Romeinen het initiatief en de uitvoering helemaal exclusief in de hand van God Zelf ligt.

God is de initiatiefnemer en de uitvoerder van de hele samenwerking van al het goede en al het kwade tot in dat goede einddoel. Ondanks onze eigen beroerde voorbeelden van menselijke samenwerkingsverbanden heeft God in deze schepping een prachtig voorbeeld gegeven van hoe Hij Zelf een volkomen perfecte samenwerking tot stand brengt. Ons eigen menselijk lichaam. Je kan natuurlijk elk willekeurig natuurlijk lichaam er ook voor gaan onderzoeken. Het dierlijk lichaam heeft deze perfectie. Het plantaardig lichaam heeft deze perfectie. Nergens is er een bepaald onderdeel, die het af laat weten. Elk onderdeel is onderdanig aan de ander, het dient de ander. Dat is geen wet. Het is geen verplichting met een sanctie erop wanneer het faalt. Het is een vanzelfsprekende samenwerking. Waardoor? Doordat God de initiatiefnemer en de uitvoerder van die samenwerking is.

Valt er iets voor mijn voet, dan hoort mijn oor het, dan kijkt mijn oog direct naar wat er voor mijn voet ligt, dan overlegt mijn brein wat het zal doen, dan buigen mijn knieën zich, dan strekt mijn arm zich uit, dan reikt mijn hand naar het gevallende en raapt het op, dan zet mijn voet de volgende stap naar de vuilnisbak, dan laten mijn vingers het voorwerp weer los, mijn lippen tuiten zich, mijn longen blazen lucht uit en fluitend loop ik mijn weg verder. Alles, echt alles, werkt samen. Niet één onderdeel van het lichaam voelt zich meerder, Niet één onderdeel van het lichaam verzet zich. Alles werkt samen. Zo doet God ook in ons leven alle goede en ook alle kwade zaken in het leven samenwerken tot in dat goede einddoel, wat God voor ogen heeft.

Ja, wij beoordelen pijn, gekwetstheid, ellende, chaos en nog meer van dergelijke negatieve ervaringen in het leven als verkeerde zaken in ons leven. We worden zelfs opstandig naar God omdat Hij niet ingrijpt. We zien dan echter niet dat de hele schepping in barensnood is en wij als gelovigen ook samen met die schepping in verwachting zijn. Al die negatieve ervaringen zijn dus positieve verwachtingen. We kijken op de omstandigheden en niet op de God, die al deze dingen doet samenwerken tot in het goede einddoel.

Begrijp ik er nu wat van? Zijn alle oorlogen voor mijn gevoelens nu opeens zomaar te accepteren? Heb ik nu geen enkel probleem meer met al die natuurrampen over de hele wereld? Is alle ziekte, gebreken en aandoeningen bij mijn familie en bij mij nu ineens een feest voor mij geworden? O nee, ik foeter nog regelmatig naar God. Maar foeteren doe je altijd alleen maar bij diegene die je het dichtst aan het hart staat. En Hij zegt: “Kom maar, foeter jij maar. Jij bent met Mijn geliefde Zoon helemaal in Mij geborgen. Foeter maar, Ik hou van je! Kom maar, Ik laat je zien dat je alles wat je nodig hebt bij Mij reeds bezit. Ik ben jouw rust”. Ik mag mijn oog richten op al mijn rijke zegeningen in de hemelse in Christus Jezus. Ondanks dat ik dan niet alles begrijp, werkt de Heer Zijn leven, Zijn genade en Zijn liefde in mij. Daar mag ik me in verblijden.

Als u wilt reageren kunt u rechtsonder op 'CONTACT' klikken.

Startpagina // Volgende