U bevindt zich hier: Artikelen Hein de Haan 2

De zegenbede: Genade zij met jullie

Deze typische wens van Paulus naar de gelovigen toe is inmiddels al een heel vertrouwde zegenbede onder ons christenen geworden. We zijn er zo vertrouwd mee geraakt dat we het binnen onze kerkelijke traditie een plek hebben toegewezen. Aan het eind van de zondagse samenkomst wordt vaak zo’n zegenbede van Paulus voorgelezen als een soort evangelisch alternatief voor de priesterlijke zegen. Veel gelovigen vinden dat zonder zo’n toewensing van zegen er toch iets ontbreekt aan een dienst, hoe zo’n grote rijkdom er ook uit het Woord tot hen gekomen mocht zijn. De vraag is echter of Paulus ooit zo’n zegenbede in zijn brieven heeft opgenomen.

Bekijken we nu de gebruikelijke Bijbelvertalingen, dan lijkt het haast helemaal geen vraag te zijn. Kijk maar eens naar deze opsomming van Paulus wensen in de NBG vertaling.
Romeinen 1:7 Genade zij u …..
1 Corinthe 1:3 Genade zij u ….
2 Corinthe 1:2 Genade zij u….
Galaten 1:3 Genade zij u ….
Efeze 1:2 Genade zij u….
Efeze 6:24 De genade zij met allen,….
Filippi 1:2 Genade zij u….
Colosse 4:18 De genade zij met u.
1 Thessalonica 1:1 Genade zij u ….
2 Thessalonica 1:2 Genade zij u…..
1 Timotheus 6:21 De genade zij met ulieden.
2 Timotheus 4:22 De genade zij met ulieden.
Titus 1:4 Genade zij u….
Titus 3:15 De genade zij met u allen.
Filemon 1:3 Genade zij u….
Hebreeën 13:25 De genade zij met u allen.

Nou kijk, wat zeuren we nou? Paulus bidt ons de genade toe. Dan mogen wij dat toch zeker ook wel? Daarmee maken we genade echter tot iets dat wij elkaar kunnen schenken en bovendien (wellicht nog veel ernstiger) iets waar we nog helemaal niet zoveel van hebben ontvangen van de Heer. Ik kan wijzen op alle (met de nadruk op alle) zegeningen, die ons deel zijn. Ik kan wijzen op de overvloeiende rijkdommen van genade (met de nadruk op overvloeiend), die ons deel zijn. Maar deze zegenwensen van Paulus hierboven geven toch maar aan dat we zonder die zegening aan elkaar van genade iets tekort komen. Ja toch? Sorry, maar de Heer is tekort geschoten! Dat moet door een leidende broeder in de kerk aangevuld worden.

Ja? Absoluut niet! Het hele werkwoord, dat hier in de wensende vorm door de vertalers is ingevoegd, komt in de Griekse grondtekst totaal niet voor. En dat in al die teksten!! Het is ertussen gefranseld. Ik heb slechts één vertaling teruggevonden, die dit recht doet (op een enkele uitzondering na). Dat is een Afrikaanse vertaling van 1953. Hier komt het rijtje nog eens, maar dan gewoon in het Nederlands naar de grondtekst.
Romeinen 1:7 Genade voor jullie….
1 Korinthe 1:3 Genade voor jullie….
2 Korinthe 1:2 Genade voor jullie….
Galalten 1:3 Genade voor jullie….
Efeze 1:2 Genade voor jullie….
Efeze 6:24 Die genade met allemaal.
Filippi 1:2 Genade voor jullie….
Kolosse 4:18 Die genade met jullie….
1 Thessalonica 1:1 Genade voor jullie….
2 Thessalonica 1:2 Genade voor jullie….
1 Timotheus 6:21 Die genade met jullie….
2 Timotheus 4:22 Die genade met jullie….
Titus 1:4 Genade….
Titus 3:15 Die genade met jullie allemaal….
Filemon 1:3 Genade voor jullie….
Hebreeën 13:25 Die genade met jullie allemaal….

Ja, er wordt wat wenselijk toegevoegd door vertalers. Bij Titus 1: 4 werd het ene woordje ‘genade’ tot de zegenbede ‘genade zij u’. Kan je voor een goed lopende Nederlandse zin dan niet beter wel een werkwoord invoegen? Jazeker kan dat. Het werkwoord ‘zijn’, dat ze daarvoor hanteerden, is dan ook een prima werkwoord om er tussen te voegen. Alleen is gezien het hele getuigenis van de Bijbel en met name Paulus onderwijs het veel vanzelfsprekender om er gewoon ‘is’ of ‘zijn’ van te maken.

Een zegenbede als ‘zij u’ past vanzelfsprekend prima binnen het verwachtingspatroon van het vrome godsdienstige denken, waarbij altijd door de mens zelf nog iets toegevoegd wordt. De vaststelling dat genade voor jullie is of dat genade met jullie allemaal is, dat past echter bij de heerlijke boodschap van Paulus die Gods volheid van genade tekent, waar echt niets meer aan ontbreekt. Daar mogen wij nu van genieten. Laat zo’n leidinggevende dan maar met zijn armen omhoog staan. Dat voegt niks toe. Het is slechts een ontkenning van Gods overvloeiende rijkdom van genade aan een ieder van ons.

Als u wilt reageren kunt u rechtsonder op 'CONTACT' klikken.

Startpagina // Volgende